Loja me fëmijë të tjerë mëson aftësi që loja vetëm s'i jep: ndarjen, radhën, negocimin, empatinë. Në moshën parashkollore, kjo lojë sociale bëhet gjithnjë e më e rëndësishme për zhvillimin.

Si zhvillohet loja sociale

Fëmijët kalojnë nga loja paralele (pranë njëri-tjetrit) te loja bashkëpunuese (me njëri-tjetrin) gjatë kësaj moshe. Fillojnë të krijojnë skenarë bashkë, të ndajnë role, dhe të zgjidhin konflikte. Kjo është stërvitje e vërtetë për jetën sociale të mëvonshme.

Si të organizoj takime loje?

  • Filloni me takime të shkurtra — një-dy orë mjaftojnë
  • Pak fëmijë — një ose dy shokë është më lehtë se një grup i madh
  • Hiqni lodrat më të çmuara për të shmangur konfliktet
  • Ofroni aktivitete — art, lojë jashtë, ndërtim
  • Jini afër por mos ndërhyni tepër — lërini të zgjidhin vetë kur mundet

Konfliktet janë mësim

Grindjet për lodra dhe role janë të pashmangshme dhe janë mundësi mësimi. Në vend që t'i zgjidhni gjithmonë ju, ndihmoni me fjalë: «ai është i mërzitur; si mund ta zgjidhni?». Kjo i mëson fëmijët të zgjidhin probleme vetë. Ndërhyni kur ka rrezik ose kur nuk dalin dot vetë.

Fëmija i turpshëm ose i vetmuar

Disa fëmijë janë natyrshëm më të rezervuar dhe u duhet kohë të hyjnë në grup. Mos e detyroni dhe mos e etiketoni «i turpshëm». Jepini kohë të vëzhgojë, organizoni takime të vogla me një shok, dhe mbështeteni pa presion. Me kohë dhe siguri, shumica hapen.

Kur të shqetësoheni

Flisni me pediatrin nëse fëmija nuk tregon fare interes për fëmijët e tjerë, është vazhdimisht agresiv, ose duket i izoluar dhe i palumtur në situata sociale. Por për shumicën, aftësitë sociale zhvillohen natyrshëm me praktikë, mundësi dhe udhëheqjen tuaj të qetë.

Burimet dhe referencat

Ky artikull mbështetet në udhëzimet e institucioneve më poshtë. Rekomandimet përditësohen — kur të vendosni për fëmijën tuaj, vlen gjithmonë edhe fjala e mjekut që e njeh atë.

  1. UNICEF — Zhvillimi i hershëm dhe loja unicef.org
  2. AAP — HealthyChildren.org — fëmija parashkollor healthychildren.org
  3. NHS — Children 2-5 nhs.uk
  4. OECD — Starting Strong — edukimi i hershëm oecd.org