Shumica e fëmijëve zhvillojnë aftësitë motorike brenda intervaleve normale. Por kur ka vonesë ose vështirësi, zbulimi i hershëm dhe mbështetja bëjnë ndryshim të madh.
Shenjat e vonesës motorike
- Nuk mban kokën në 4 muaj
- Nuk ulet pa mbështetje në 9–10 muaj
- Nuk ecën në 18 muaj
- Ka humbur aftësi që i kishte
- Ngurtësi ose dobësi e pazakontë e muskujve
- Përdor vetëm njërën anë të trupit
- Vështirësi të dukshme koordinimi krahasuar me moshatarët
- Ngathtësi ekstreme që nuk përmirësohet
Pse zbulimi i hershëm ndihmon
Nëse ka një vonesë ose problem motorik, ndërhyrja e hershme — terapi fizike ose okupacionale — është shumë më efektive kur fillon herët. Truri dhe trupi janë më të formueshëm në fëmijërinë e hershme. Mos e shtyni vlerësimin.
Si ndihmon terapia
- Terapia fizike — për aftësitë motorike të mëdha, lëvizjen, forcën, ekuilibrin
- Terapia okupacionale — për aftësitë motorike të imëta, koordinimin, aftësitë e përditshme
Terapistët punojnë me fëmijën përmes lojës dhe ushtrimeve të përshtatura, dhe u mësojnë prindërve si të mbështesin në shtëpi. Shumë fëmijë përparojnë ndjeshëm me mbështetjen e duhur.
Besojini instinktit
Ju e njihni fëmijën. Nëse ndjeni se lëvizja ose zhvillimi motorik nuk shkon si duhet, kërkoni vlerësim. Pediatri do të vlerësojë dhe, nëse duhet, do t'ju drejtojë te specialistë. Është gjithmonë më mirë të kontrolloni një herë të tepërt.
Mbështetja e vazhdueshme
Ndërsa ndiqni çdo shqetësim, vazhdoni të mbështetni zhvillimin me lojë aktive, mundësi për të lëvizur, dhe një mjedis inkurajues. Çdo fëmijë, me ritmin dhe mbështetjen e vet, arrin potencialin e tij.
Burimet dhe referencat
Ky artikull mbështetet në udhëzimet e institucioneve më poshtë. Rekomandimet përditësohen — kur të vendosni për fëmijën tuaj, vlen gjithmonë edhe fjala e mjekut që e njeh atë.
- CDC — Developmental Milestones cdc.gov
- AAP — HealthyChildren.org — zhvillimi healthychildren.org
- OBSH (WHO) — Early childhood development who.int